درآمد تسهیلات و هزینه سپرده ۱۲ بانک بورسی تحت بررسی


بر اساس گزارش های ماهانه بانک ها منتشر شده در سامانه کدال، بانک ملت با شناسایی درآمدهای حدود ۶۲۰ هزار میلیارد ریالی از محل سود سپرده های بانکی، پیشتاز سایر بانک ها است. بانک های تجارت و پاسارگاد با گزارش ۴۰۰ هزار میلیارد ریالی در این بخش در رتبه های بعدی قرار دارند. از سوی دیگر بانک «د» با شناسایی حدود ۲۴ هزار میلیارد ریال از محل تسهیلات اعطایی ضعیف ترین عملکرد را در این مورد به دست آورد.

به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک، یکی از محورهای اصلی فعالیت بانکی در اقتصادهای بانک محور، پردازش و تخصیص منابع است که می تواند جریان نقدینگی را در اقشار مختلف جامعه به جریان بیاندازد.

بر این اساس بانک ها از این محل سپرده و تسهیلات پرداختی می گیرند. بنابراین بانک ها از نظر سود و زیان می توانند سود تسهیلات اعطایی به مشتریان را درآمد و سود سپرده های پرداختی به مشتریان را هزینه در نظر بگیرند.

مابه التفاوت درآمدها و هزینه های مذکور به عنوان مانده عملیاتی بانک محسوب می شود. در بانک هایی که درآمد حاصل از تسهیلات بیشتر از سود سپرده های پرداختی به مشتریان باشد، تراز عملیاتی مثبت و کل فرآیند پردازش و تخصیص در آن بانک سودآور خواهد بود.

بررسی عملکرد بسیاری از بانک‌ها نیز نشان می‌دهد که بخش زیادی از درآمد بانک‌ها مربوط به سود اعطای تسهیلات است و بخش زیادی از بهای تمام شده آن‌ها مربوط به سود سپرده‌های پرداختی به مشتریان است. بنابراین، تغییرات در این دو حساب درآمد و هزینه می تواند تأثیر بسزایی در سود یا زیان کلی یک بانک داشته باشد.

در قالب گزارش ماهانه منتشر شده در سامانه کدال بورس، بانک ها موظفند مجموع درآمد ماهانه خود از سود تسهیلات و مجموع هزینه های مربوط به سود سپرده های بانکی را منعکس کنند. (بر اساس دستورالعمل افشای اطلاعات مالی سازمان بورس و اوراق بهادار در سال ۹۶، بانک هایی که در بازارهای عمده بورس و فرابورس (نه بازار اولیه) پذیرفته شده اند، موظفند موجودی تسهیلات و سپرده های خود را به صورت ماهانه منتشر کنند. .) بر این اساس، فقط گزارش موجود است عملکرد ماهانه تنها ۱۲ بانک پذیرفته شده در بورس و فرابورس در این گزارش بررسی شده است.

بر اساس گزارش های ماهانه بانک ها منتشر شده در سامانه کدال، بانک ملت با شناسایی درآمدهای حدود ۶۲۰ هزار میلیارد ریالی از محل سود سپرده های بانکی، پیشتاز سایر بانک ها است. بانک های تجارت و پاسارگاد با گزارش ۴۰۰ هزار میلیارد ریالی در این بخش در رتبه های بعدی قرار دارند. از سوی دیگر بانک «د» با شناسایی حدود ۲۴ هزار میلیارد ریال از محل تسهیلات اعطایی ضعیف ترین عملکرد را در این مورد به دست آورد.

از منظری دیگر، بنیاد ملت با ثبت نرخ سود تخمینی ۲۳ درصد، بالاترین نرخ سود را از مشتریان خود دریافت کرد.

دو بانک الفارسی و میلات با میانگین نرخ سود به ترتیب ۸.۴ و ۹.۶ درصد ضعیف ترین عملکرد را در بین بانک های مورد بررسی دارند.

متوسط ​​نرخ سود تخمینی غیر موزون تسهیلات بین بانکی مورد بررسی حدود ۱۴.۵ درصد بود.

اگرچه عوامل متعددی وجود دارد که می تواند بر میانگین نرخ سود تسهیلات در یک بانک تأثیر بگذارد. اما به جرات می توان گفت وجود تسهیلات بخشنامه ای با نرخ پایین، مهم ترین عاملی است که بانک را به سمت پایین آوردن میانگین نرخ سود تسهیلات در بانک سوق می دهد.

همچنین بررسی ها نشان داد که برخی بانک ها با وام های ارزان قیمت گروه یا شرکت های زیرمجموعه آن را تامین مالی می کنند. (متوسط ​​تخمینی نرخ سود هر یک از تسهیلات بانکی از تقسیم سود تسهیلات بر میانگین مانده تسهیلات در طول سال به دست می آید.)

در خصوص سود سپرده های سرمایه گذاری، بانک ملت با تعیین سود سپرده ها در حدود ۳۷۵ هزار میلیارد ریال بیشترین هزینه را در بین بانک های مورد رسیدگی به ثبت رساند.

صادرات و تجارت بانکنا نیز در رتبه بعدی این بخش قرار دارد. از سوی دیگر پست بانک در این مورد با تعیین قیمت تمام شده خود در حدود ۲۵ هزار میلیارد ریال (بر حسب ریال) کمترین هزینه را داشت.

از دیدگاهی دیگر، شرکت ملل با ثبت نرخ سود تخمینی سپرده‌ها معادل ۱۸.۸ درصد، بالاترین نرخ سود سپرده را به مشتریان خود داده است.

بانک پارسیان نیز با میانگین نرخ سپرده ۱۴.۵ درصدی رتبه دوم را در بین بانک های مورد بررسی دارد.

از سوی دیگر بانک ملت کمترین نرخ سود سپرده (از نظر قیمت) را با متوسط ​​نرخ سود سپرده ۶.۳ درصد به مشتریان خود داده است.

متوسط ​​نرخ سود تخمینی غیر موزون سپرده های پرداختی به مشتریان در بین بانک های مورد مطالعه حدود ۱۰.۹ درصد بود.

عاملی که می تواند بر میانگین نرخ سود سپرده ها در هر بانک تأثیر بگذارد، طبقه بندی سپرده ها بر اساس نوع و تاریخ سررسید است.

مسلم است که در هر بانکی که وزن سپرده‌های جاری و ارزش انگور فرنگی در آن بیشتر از کل سپرده‌ها باشد، میانگین سود سپرده‌های پرداختی به مشتریان به بانک کاهش می‌یابد.

وزن بالاتر سپرده های کوتاه مدت می تواند منجر به کاهش متوسط ​​نرخ سپرده بانک شود. (متوسط ​​تخمینی نرخ سود سپرده برای هر بانک از تقسیم سود سپرده های پرداختی بر میانگین مانده سپرده در طول سال به دست می آید.)

همانطور که در بندهای قبل اشاره شد، آنچه در فرآیند پردازش و تخصیص بسیار حائز اهمیت است، تفاوت بازده سود تسهیلات و هزینه سپرده بانکی است.

بررسی ها نشان می دهد بانک ملت همانند سال های گذشته با سود خالص معادل ۲۴۶ هزار میلیارد ریال بیشترین سود خالص عملیات اعطای وام و سپرده را به خود اختصاص داده است.

بانک ها و بازرگانان پاسارگاد نیز در دسته های زیر قرار می گیرند. از سوی دیگر بانک های پارسیان و دای با ثبت زیان در بهره برداری و تخصیص تجهیزات ضعیف ترین عملکرد را در این حوزه به ثبت رساندند.

یکی از مهمترین معیارهای سنجش عملکرد بانک ها، تفاوت نرخ سود سپرده ها و تسهیلات است. بانک سینا با تکیه بر اطلاعات منعکس شده بیشترین شکاف سود را در بین بانک های مورد بررسی در سال ۱۴۰۰ با ۷.۷ درصد به ثبت رساند و به این ترتیب عملکرد بهتری نسبت به سایر بانک ها داشت.

بانک پاسارگاد و کاراپان نیز از این نظر در رتبه های بعدی قرار دارند. از سوی دیگر، بانک های دی و پارسیان شکاف منفی (به دلیل افزایش هزینه سود سپرده بر درآمد تسهیلات) را تجربه کردند.

نکته جالب این است که مؤسسه سازمان ملل متحد که بالاترین نرخ سود سپرده و نرخ سود تسهیلات را در بین تمامی بانک های مورد بررسی داشت، شکاف ۴.۳ درصدی را کسب کرد. میانگین شکاف سود بدون وزن بین بانک های مورد بررسی حدود ۳.۶ درصد بود.

جدای از مقایسه درآمد تسهیلات و هزینه سود سپرده های بانک های مختلف با یکدیگر، بررسی عملکرد این دو اقلام درآمد و هزینه هر یک از بانک ها به صورت ماهانه می تواند به طور کامل روند عملکرد مدیران بانک ها را در طول سال نشان دهد. .